İş arayış süreçlerinde adayların rekabet avantajı elde etmek amacıyla özgeçmişlerinde veya mülakatlarda gerçeği çarpıttığı yaygın bir sır. HABERKURT olarak yaptığımız incelemeler ve çeşitli platformlarda dile getirilen itiraflar, bu gerçeği bir kez daha gözler önüne seriyor. Özellikle yetenek ve beceriler, iş deneyimi detayları ve işten ayrılma nedenleri, adayların en sık başvurduğu yalan kategorileri arasında başı çekiyor.
Kariyer basamaklarını hızla tırmanmak veya hayallerindeki pozisyona ulaşmak isteyen birçok kişi, özgeçmişlerini “parlatma” yoluna gidiyor. Ancak bu geçici başarılar genellikle uzun soluklu olmuyor ve hem adayların itibarına hem de şirketlerin güvenine ciddi zararlar verebiliyor.
Özgeçmişlerdeki Sahte Bilgilerin Detayları
Adayların itiraflarından ve sektör gözlemlerinden derlenen bilgilere göre, iş başvurularında en sık karşılaşılan yalanlar ve bunların alt kategorileri şöyle sıralanabilir:
Nitelikler ve Yetkinlikler
- Dil Becerileri: En sık karşılaşılan yalanlardan biri, abartılı veya tamamen uydurma dil bilgisi seviyeleridir. “İleri seviye İngilizce” veya “akıcı Almanca” iddiası, mülakatın ilerleyen aşamalarında kolayca ortaya çıkabilen bir yanılgıdır.
- Yazılım ve Teknik Bilgi: Özellikle belirli programlara (Photoshop, SAP, CRM yazılımları vb.) hakimiyet konusunda yapılan abartılar. Temel seviyedeki bilgiyi ileri seviyeymiş gibi göstermek veya hiç bilmediği bir programı biliyormuş gibi belirtmek yaygındır.
Deneyim ve Kariyer Geçmişi
- Görev Tanımları ve Sorumluluklar: Önceki işyerlerinde yapılan işlerin kapsamını veya pozisyonun yetkisini abartmak. Örneğin, bir stajyerin kendini yönetici yardımcısı gibi tanıtması.
- İş Süreleri ve Unvanlar: Kısa süreli deneyimleri uzun göstermek, belirli bir pozisyonda hiç çalışmadığı halde çalışmış gibi yapmak veya gerçek dışı unvanlar kullanmak.
- Referanslar: Mevcut olmayan referanslar uydurmak veya sahte referans mektupları hazırlamak.
Eğitim Bilgileri
- Diploma ve Not Ortalaması: Mezun olunmayan bir üniversiteden mezuniyet iddia etmek, not ortalamasını yükseltmek veya bölüm birincisi olduğunu belirtmek gibi yalanlar. Özellikle diploma kontrolü kolayca yapılabildiği için bu tür yanıltıcı bilgiler büyük risk taşır.
İşten Ayrılma Nedenleri
- Gerçek Nedenleri Saklama: Bir önceki işinden performans düşüklüğü, disiplinsizlik veya anlaşmazlıklar nedeniyle ayrılan adayların, bunu “yeni fırsatlar arayışı”, “kariyer değişikliği” veya “şirket politikalarına uymadığı” gibi ifadelerle gizlemesi oldukça yaygındır.
Kişisel Bilgiler
- Hobiler ve İlgi Alanları: İşe uygun bir imaj çizmek adına gerçek dışı hobiler (dağcılık, maraton koşusu gibi) veya kişisel özellikler (sigara kullanmadığını belirtme gibi) eklemek.
Yalanların Riskleri ve Uzun Vadeli Sonuçları
İş başvurularında söylenen yalanlar, kısa vadede kapıları aralasa da, uzun vadede ciddi riskler barındırır. Şirketlerin aday doğrulama süreçlerinde (referans kontrolleri, diploma sorgulama, arka plan araştırmaları) bu yalanların ortaya çıkması, adayın sadece o işi kaybetmesine değil, aynı zamanda sektördeki itibarının zedelenmesine de yol açabilir. Bu durum, gelecekteki iş arayışlarını da olumsuz etkileyebilir ve hatta bazı durumlarda hukuki sonuçlar doğurabilir.
Uzmanlar, adaylara her zaman dürüst olmalarını ve sahip oldukları gerçek niteliklerle öne çıkmalarını tavsiye ediyor. Geçici başarılar yerine, güven ve şeffaflık üzerine inşa edilen bir kariyerin daha sağlam ve sürdürülebilir olduğu vurgulanıyor.
İş Başvurularında En Çok Hangi Yalanlar Söyleniyor?
İş başvurularında adaylar tarafından en sık söylenen yalanlar; yabancı dil seviyesi, yazılım ve teknik beceriler, önceki iş deneyimlerindeki görev tanımları ve sorumluluklar, işten ayrılma nedenleri ve eğitim bilgileri başlıkları altında toplanmaktadır.
